Home  |  Email  |  Advertising Rates  |  Vietnamese Fonts  |  Old Issues  |  Guest Book

Muc luc

ai Chung so 58 - phat hanh ngay 15/9/2000

Duramax

VU TRU VA LCH S TIEN HOA CUA LOAI NGI

B MAT CUA VU TRU VA CAC KHAM PHA QUAN TRONG TRONG THIEN NIEN KY QUA MOT NGAY KHONG BAO XA CON NGI SE TANG HNH CHANG KHAC CHUYEN PHONG THAN

GIAC M BIEN A CAU THANH MOT AO QUOC THAN TIEN SE TR THANH S THC

Thinh Quang

Giac m song tho cua con ngi ngay nay a tr thanh s that. T cho con ngi cua thu ban s ng ngac nhn vu tru bao la, luc nao cung au lo,s hai..khi nhn len vom tri bao la cung khap vi hang trieu dai Thien Ha day ay cac v sao lap lanh. Va cang run s hn trc nhng cn giong lien mien ren r, nhng tieng set bua xuong long tri l at, luon ca khi ng trc canh nui rng trung iep...Ho s ca nhng tang a en ngom nam lan loc ve ng, khi i ngang qua vao nhng canh tra vang ve, hoac vao nhng buoi hoang hon man em bat au che phu...v.v... Tat ca nhng g con ngi luc bay gi khong the giai thch noi eu c ho than thanh hoa va xem o toan la nhng v than linh co quyen sinh sat va nh oat cho so menh cua mnh.

Ho hoan toan khong hieu mot t g cho en khi con ngi a ra mot c thuyet noi ve cai may gia toc v ai vi nhng vu no ln bat au t mot iem ky d nao o, e roi e ra mot nh ly xac nh c tuoi tac cua vu tru vi nhng ly giai vao thi iem Planck - mot nha vat ly ngi c noi tieng cua the ky XX. Vu tru luc ban au theo cac nha khoa hoc, no ch la mot khoi hon mang, tranh toi tranh sang, ay day ca nhng hat c ban co nang lng cao - mot ieu kien tat yeu phai co cua vu tru nguyen thuy.

Roi bao nhieu nhng yeu to khac tiep theo sau vu no ln nhng giay phut au tien cua vu tru, roi gian n dan ra va nhiet o giam xuong giup cho s song bat au sau o...en ca hang chuc ty nam. Theo ly thuyet hien nay neu khong co vu no ln big bang - lam bien the vu tru cua thua ban au th...vu tru ta ang sinh song nay khong ln hn hat bui!!!

Mai en gan cuoi the ky XX cac khoa hoc gia van con ng ngac trc cai vo cung cua vu tru vi hang tram ty thien ha ma trong moi thien ha co en hang chuc ty ngoi sao... Cac thien ha tu lai ben nhau e tr thanh la "Quan Thien Ha" va hang chuc ty ty ngoi sao lap la lap lanh o tao thanh nhng "Quan The Sao".

Sau 500 nghn nam ke t sau khi vu tru c tao thanh, thoat khoi canh hon mang tr nen trong sang. T cho cac khoa hoc gia con cha tm ra vu tru nguyen thuy co ong eu va can bang nhau khong, cac nha vat ly thien van mi kham pha ra vao nam 1964, rang la:"Sau 25 nam o ac can than xac nhan vu tru nguyen thuy ong eu. Nhng cac nha vat ly nay a lng nh sai lam sau khi mot ve tinh cua My c phong len vao ngay 18-11-1989 tham do vu tru. Ve tinh nay mang ten la Cosmic Background Explorer goi tat la COBE. ay la knh tham do vu tru. Knh nay cho thay ro rang Vu tru khong han ong deuCng o cua cac bc xa tang giam xem ra hon on ch khong ngan nap nh c oan trc kia.

Theo BBC phat i vao ngay 7 thang Gieng nam 2000 "D Phong Ve Khoa Hoc The Ky XXl" se thay oi toan dien i song cua con ngi vt khoi tam tay cua Tao Hoa. Roi cai g se xay ra sau o? Thien ang hay a Nguc? Mot s tieu diet hay se la con ngi se co mot i song thanh bnh an lac?

"Trong mot tram nam qua khoa hoc a thay oi i song hang ngay cua con ngi, thay oi quan iem cua con ngi ve a Cau cung nh ve ban than cua con ngi. Nh co may bay ma ngi ta co the i t luc a nay sang luc a khac trong vong ch vai tieng ong ho. Vu kh nguyen t khien cho ngi ta phai ngh lai s an toan cua mot quoc gia. Du han khong gian a lam thay oi quan niem gia con ngi va vu tru. Con ngi van ang i tm xem co s song nao khac ngoai Trai at hay khong, cung nh con ngi van miet mai tm hieu cau truc di truyen cua chnh mnh.Vay th con ngi se kham pha them nhng g trong the ky XXl?

Khong kh the ky XlX la nh sau: Tieng chim muong cha b tieng xe co phu lap, luc ay cha co may bay cha co truyen hnh truyen thanh. Ngay en chieu phim cung chu la phim cam. Va xuat x cua vu tru cung con la cai g o b an,bi v mai cho en nhng nam 1930 cac nha khoa hoc mi a thuyet bung no (Big Bang). Nhng sang en the ky XX th hoa hoc at c mot bc thien nhay vot. Ngay nay chung ta biet a Cau ch la mot manh at nho xu trong vu tru. Va vi nhng phat minh nh may bay, mang thong tin toan cau Internet con lam cho Trai at thu nho hn na. Nhng mac du co nhieu thay nh vay, chung ta khong nhng thch nghi nhanh chong ma cn cam thay la khong the song thieu nhng phat minh khoa hoc ngay nay. Dien hnh nh mot ngi dan Bangldesh phat bieu cam tng ve E-mail (ien th) ma ong s dung mot quan ca phe Internet gan nha:"Toi co rat hieu ban be va ngi than ngoai quoc cho nen toi nhan thay E-mail rat hu dung va rat re, so vi ien thoai th re hn rat nhieu." Vay khoa hoc se em en nhng g mi la trong the ky XXl?

Tien tri ve khoa hoc khong phai la chuyen de, tac gia cua mot quyen sach co ten la "Tien Tri" noi rang tuy khoa hoc la cai g o rat logic nhng nhng g no kham pha ra van eu lam cho ngay chnh cac nha khoa hoc van phai sng sot: "Co luc ngi ta a thay rang muon bay c th hp ly hn phai la mot vat nhe hn khong kh Nhng that ra th phai nang hn khong kh th mi bay mot cach hu hieu c. V vay khi cac kh cau ra i, ngi ta ngha la can phai c cai tien. Nhng roi khi en tham hoa kh cau Hindenburg boc chay vao nam 1937 a lam cho 35 ngi thiet mang, the la nganh khong chuyen sang mot bc ngoac hoan toan khac." o la kh cau c thay the bang phi c.

Mot phat minh thanh cong se dan ti nhng phat minh khac. Nhng bau khong kh chnh tr cua mot giai oan cung se quyet nh nuoi dng loai phat minh g. Mot trong nhng vien chc cao cap van phong cap bang phat minh cua Hoa Ky tuyen bo: "Cac n xin cap bang phat minh van phong chung toi cung nh cac ni khac tren the gii luon luon phan anh ky thuat phat trien cong nghe hoc. Th du nh trong thi ky Chien Tranh chung ta thay co s gia tang ang ke ve nhng phat minh co lien quan en quoc phong va an ninh. Chng trng tham hiem khong gian cung a dan ti vo so n xin cap bang phat inh t ky thuat ien toan en cac thc pham cho cac phi hanh gia."

au tien phai mat en 80 nam van phong cap bang phat minh cua Hoa Ky mi cap ra c mot trieu bang phat minh, nhng ve sau nay mot trieu bang phat minh ch c cap ra trong vong cha ay 10 nam. Va ngi ta tin rang tien bo ay se con tang nhanh hn na. California co vien nghien cu chuyen i tm i song van minh trong vu tru ma Giam oc la ong Franck Greck. Ong nay tin la nhan loai se hoan toan thay doi mot khi con ngi nhan c tn hieu t mot nen van minh khac ben ngoai Trai at:"Neu chung ta tm ra mot nen van minh khac, chung ta phai tm ra nhieu cai. Va khi ma vu tru cung ta a co t nhieu ngan nam nay, cac nen van minh o co the a tien bo trc chung ta ca ngan trieu nam ve s tien hoa, va phat minh khoa hoc ky thuat, va nh vay chung ta phai hieu dc tng lai cua nhan loai se nh the nao. Chung ta se con tien hoa en d0au na. Chung ta co the kie soat c s tien hoa o hay khong.Chung ta co the chiem c cac hanh tinh khac lam thuoc a hay khong. Chung ta co tr thanh bat t hay khong. Do ch mi la mot vai y tng a toi ngh co the thay oi toan bo quan iem cua chung ta ve chnh mnh, t cach song cho en cac nh che xa hoi phai nen nh the nao.""Nhng cho en khi vien nghien cu nay tm thay cac nen van minh ngoai vu tru th chung ta khong thenao biet c moi quan he gia Trai at va vu tru ra lam sao. Co hanh tinh nao khac cung co i song nh chung ta hay khong, hay ch la co moi motmnh chung ta.

Chu but tap ch khoa hoc Nature danh tieng the gii cung ngh la chung ta se tm thay i song ben ngoai cac hanh tinh khac ngoai Trai at, nhng chung ta cung phai ngh en chuyen bao ton i song ngay tren hanh tinh nho be cua chung ta, ong noi:" Van e thien thach khong gian ung vao a cau chac chan la co. No xay ra cach day 64 trieu nam lam tuyet chung cac loai khung long. Chuyen o co the xay ra mot lan na. Tren khong gian co hang ha sa so thien thach nhng cha c thong ke ay u. V the toi ngh con ngi a en luc can nhan ra rang chung ta can phai tm cho ra va neu can thiet th huy i hng thien thach nao co nguy c ung vao Trai at."

Pha huy hay oi hng bay cua cac then thach co the la cong viec cua cac khoa hoc gia the ky XXl. H cung se phai giai quyet di san cua the ky XX, do la nhiet do trung bnh cua a cau gia tang ba o bach phan trong 100 nam ti. Cac khoa hoc gia phai hanh dong ngay e tranh thien tai lan tran. Mot nha nghien cu moi sinh tai ai Hoc Cambridge (Anh Quoc) phat bieu:""Mot so ni hien co the c se tr thanh sa mac khong the c na. Mot chuyen khac ma chung ta d kien se xay ra la mc nc bien se dang cao. Va chung ta se thay mat nc bien se dang len mot met neu nh nhiet o tren a Cau tang chng 3.5 o bach phan. Cac ao thap Thai Bnh Dng va An o Dng se gap tham hoa neu nh mc nc bien tang len 1 met. Bi v mot so ao se bien mat va mot so ao khac se mat i nhieu at ai."

Nhng cac khoa hoc gia to ra lac quan hn ve tng lai. Mot trong cac co van cho chu but tap ch khoa hoc New Scientist tin rang khoa hoc roi se giai quyet c van e nhiet o gia tang cua a Cau:"Tai nang cua chung ta, kha nang ma chung ta ngh ra cach giai quyet cac van e th co la trong hai the ky qua chung ta a tm ra nhng nguon tai lc e giai quyet cac van e ma chung ta gap phai. Th du chung ta co nhng giai phap cho van e nang lng khi ma cach ay 30 nam chung ta ngh rang nhieu khoang san cua a Cau se can kiet. Chung ta tm ra cach e s dung cac khoang san hu hieu hn, hay la chung ta tm ra nhng chat lieu hoan toan mi de thay cho ong,mot th khoang chat co le a gan can." Cho du chung ta co can het cac nguon khoang san i na th chung ta van co the i tm khoang san tai cac hanh tinh khac:"Cung co the cuoi cung chung ta song tren con tau vu tru Trai at nh co nhieu con tau khac ngoai kia Mat Trang, Sao Hoa, va cac hanh tinh xa hn na. Toi khong ngh la chung ta phai khai thac khoang san nhng ni o. Nhng en thien nien ky sau th chung ta phai tm en nhng ni nay."

o con la chuyen xa vi, nhng mot kham pha co the d kien se xay ra trong vai nam na la viec hoan tat d an lap ban o toan bo cau truc "gen" di truyen cua con ngi ma da vao o chung ta chung ta se hieu biet hn ve c the cua chung ta, m ng cho viec cha tr hu hieu cac benh di truyen ma hien nay c xem la nan y. (That ra ngay vao thang 7/2000 cac nha khoa hoc a lap c ban cau truc "gen" toan bo roi). Nhng ket qua cua d an nay se a nhan loai i en au th cha ai co the hnh dung ra c. Mot trong cac bac s cua d an noi rang ngay nao con con ngi la ngay o con nhng kham pha mi:"Thuyet bung no la g?" Cai g se xay ra vao luc o? Trc bung no la cai g? o co phai la thi iem khi au cua vu tru nh chung ta thng goi hay khong? Chung ta muon noi cai g khi e cap en s trng n cua vu tru? Khong biet bao nhieu la lnh vc mau m can c kham pha. Co the la ngoi tren mat at chung ta khong the nao tm ra ap so cho nhng bai toan hoc bua ay. Nhng neu chung ta i ra ngoai, i len cac v sao roi nhn tr lai Trai at th sao? Con ngi chac chan se du hanh ti cac v sau neu nh chung ta en kp trc khi chung no tung, hoac la trc khi chung ta t huy diet chung ta bang chien tranh. Neu chung ta khong anh nhau en chet th chung ta se di dan, chung ta se kham pha vu tru, chung ta kham pha them ve Trai at cua chung ta va muon vang dang song tren o. Ngay en ben trong c the cua chung ta cung con chuyen e kham pha. Nao bo lam viec nh the nao? Chung ta se phan ng the nao trc nhng kien thc mi tim c? o qua la mot thach thc cua chung ta"

ay la nguon tin cua ai BBC ngay 7-1-2000.

NH CHUYEN PHONG THAN CON NGI SAP CO PHEP TANG HNH

Khoa hoc a chng minh c khoi oc phi thng cua mnh. T con ngi "Co Tuoi Tho Hn Ong Banh To en ca 400 Nam", "Cau Truc Toan Bo "Gen", "Cau Tao c Sinh Vat" (Mot ieu toi k b cam oan), "Vt Mat Anh Sang en Ca 300 Lan", roi hien con ngi sap hoan thanh phep "Tang Hnh" het nh chuyen Phong Than xa xa cua ngi Trung Hoa... Tin t Austin,Texas :"Ngi tang hnh a bc mot bc gan hn, cac nha khoa hoc a tuyen bo la mnh co the hoan tat cuyen "Tang Hnh" cong hien cho nhan loai. Cac nha khoa hoc xac nh la ho a tm ra cach lam cho tht da trong suot trong vai phut ong ho.

Bang cach van dung cho anh sang i xuyen qua mot lp tissue - tc ta goi la lp mo. Tai ai hoc Texas Austin cac nha nghien cu bao rang ho ang tien gan en ch roi ...cai ch o chang khac nao nh khoa hoc gia tng. Nhom nghien cu tai ay cho biet la co the tao nen mot "ca so" tam thi lp mo va nham vao o cac bac s co the nhn sau gap hn nam lan mot vung co t 1 en 2 inches vuong.

Cac khoa hoc gia co the tin tng la mnh co the a ra ng dung vao cong viec chan oan cac benh tnh, cho du la ky thuat cha c th nghiem tren da ngi. Bang cach chch nhng hoa chat khac nhau, cac khoa hoc gia a th nghiem tren nhng vung nho tren than con chuot hay tren da chuot va tao cho chung gan nh trong suot trong vong 20 phut hay con lau hn na. Giao s Askley Welch, ngi lanh ao nhom nghien cu a noi: "Chung toi co the nhn thay mot mach mau ma trc o khong c thay". Anh sanh thng khong xuyen qua da v ac tnh cua no la phan tan, chang khac nh tia uoc bap bu gia anm sng mu. Ha noi mot cach khac no cung chang khac nao moi giot nc trong veo trong sng mu phan tan anh sang, nhng yeu to qua nho cua lp mo cung phan tan anh sang. Muon vt qua ieu nay theo li ong th dung chat glycerol, loai con hygroscopic vi muc ch la e keo nc ra khoi lp mo. Hien oi cua Giao S Ashley Welch hien ang xuc tien e a ra trnh bay cho gii khoa hoc trong mot ngay khong xa lam.

(con na)

Thinh Quang

Bai truocDau trangBai ke